Zij die gezonder willen leven zonder hun buikje of overgewicht eten zo veel mogelijk eiwitten en zo weinig mogelijk vet. Ze denken dat ze op de goede weg zijn, maar dat is zeker niet altijd het geval. Sommige vetten schrappen we inderdaad beter van ons menu, terwijl andere juist onmisbaar zijn voor een goede gezondheid en kunnen bijdragen aan betere gezondheidsvoordelen en ondersteuning bij gewichtsbeheersing.
Gezonde onverzadigde vetzuren
Verzadigde vetten en zeker transvetten zijn schadelijk voor onze gezondheid. Daarnaast zijn ze een belangrijke oorzaak van overgewicht. We vinden verzadigde vetten vooral in voedingsmiddelen die vaak samen worden besproken met een evenwichtige inname van vitaminen en mineralen voor een gezond voedingspatroon.
- Vette vis: zoals wilde zalm, paling, tonijn, schelvis, heilbot, tarbot, dorade, makreel, sardienen, haring en ansjovis
- Olie van plantaardige oorsprong: en vooral olijfolie, zonnebloem, saffloer olie, sojaolie en koolzaadolie
- Onbewerkte noten: hazelnoten, walnoten en paranoten
- Avocado
- Smeer-, bak-en braadboter
Ongezonde verzadigde vetten zijn vooral aanwezig in:
- Vette zuivelproducten: en vooral vette kaas (+48)
- Boter en room
- Alle soorten vet en bewerkt vlees
Voeding rijk aan transvetten
Transvetten zijn het ongezondste soort vet en vinden we vooral in:
- Snoep, koekjes en gebak
- Chips
- In alle gefrituurde gerechten
- Kant-en-klare gerechten
- Diepvriesmaaltijden
- Fast food zoals hamburgers en pizza
- In bewerkt vlees: worst, salami, patéé
- Kant-en-klare sauzen en soepen
- In volle melk en vooral in koffiemelk
Omega 3 en omega 6 vetzuren
Gezonde onverzadigde vetten bestaan in 3 soorten, namelijk
- Omega 3 vetzuren EPA en DHA
- Linolzuu of Omega 6 vetzuren
- Omega 9 vetzuren
Vetzuren maken niet dik
Ons huidig eetpatroon bevat steeds meer omega-6 vetzuren en minder omega 3. Beide vetzuren uit visolie en plantaardige olie zijn nochtans de bouwstenen van ons lichaam en zorgen voor de aanmaak van prostaglandines. Deze laten op hun beurt een belangrijke rol spelen in energieproductie en ondersteunen een gezonde levensstijl door het lichaam in balans te houden.
Cholesterolgehalte
Voor een evenwichtig cholesterolgehalte is een juiste verhouding tussen omega 3 en omega 6 vetzuren onmisbaar. De meest ideale verhouding werd vastgesteld op 5 eenheden omega 6 tegen 1 eenheid omega 3, wat bijdraagt aan een gezonde vetbalans in het lichaam en ondersteuning van het Cholesterol.
Omdat veel mensen tegenwoordig een vetarm of vegetarisch dieet volgen, komt een tekort aan essentiële vetzuren in het lichaam steeds vaker voor. Vooral een tekort aan functionele vetten (onverzadigde vetzuren) ontstaat snel, omdat het lichaam deze niet zelf kan aanmaken en dus altijd via voeding en dranken moet binnenkrijgen. Gelukkig kunnen enkelvoudig en meervoudig onverzadigde vetzuren eenvoudig worden aangevuld via voedingssupplementen, die bijdragen aan een gezond functioneren van het lichaam en een evenwichtige dagelijkse voedingsinname.
Veelgestelde vragen over vetten, omega 3 en voeding
Wat is het verschil tussen gezonde en ongezonde vetten?
Gezonde vetten zijn onverzadigde vetten zoals omega 3, omega 6 en omega 9. Ongezonde vetten zijn vooral verzadigde vetten en transvetten, die in grote hoeveelheden een negatief effect kunnen hebben op de gezondheid.
Welke voedingsmiddelen bevatten gezonde vetten?
Gezonde vetten vind je vooral in vette vis zoals zalm en makreel, plantaardige oliën zoals olijfolie, noten, zaden en avocado. Deze ondersteunen een evenwichtige voeding.
Zijn alle vetten slecht voor je gezondheid?
Nee, niet alle vetten zijn slecht. Het lichaam heeft gezonde vetten nodig voor energie, hormoonproductie en celopbouw. Alleen overmatige inname van ongezonde vetten is nadelig.
Waarom zijn omega 3 vetzuren belangrijk?
Omega 3 vetzuren ondersteunen het hart, de hersenen en het immuunsysteem. Ze spelen ook een rol in het behouden van een gezonde balans in het lichaam.
Wat gebeurt er bij een tekort aan omega 3?
Een tekort kan leiden tot een verstoorde vetzuurbalans in het lichaam. Dit komt vaker voor bij een eenzijdig of vetarm dieet.
Wat is de ideale verhouding tussen omega 3 en omega 6?
De ideale verhouding wordt vaak rond 1 deel omega 3 op 5 delen omega 6 genoemd voor een goed evenwicht in het lichaam.
Helpen vetten bij afvallen?
Gezonde vetten kunnen juist helpen bij verzadiging en energiebalans, waardoor ze indirect kunnen ondersteunen bij gewichtsbeheersing.
Heb ik voedingssupplementen nodig voor omega 3?
Bij een lage inname van vis of plantaardige omega 3 bronnen kan een supplement helpen om de dagelijkse behoefte beter aan te vullen.
